Baskent Üniversitesi Sıfır Atık Forum Raporu 2026

SIFIR ATIK FORUMU

5-7 Haziran 2026 tarihlerinde İstanbul Atatürk Havalimanı’ nda "Antalya' ya Giden Yol: İklim Eylemi Olarak Sıfır Atık" temasıyla düzenlenen Sıfır Atık Forumu 2026' ya üniversitemizi temsilen katılım sağlanmıştır. Forum, Türkiye' nin ev sahipliği yapacağı BM İklim Değişikliği Konferansı (COP31) öncesindeki en büyük küresel çevre ve iklim buluşması niteliğindedir. Etkinliğe 183 ülkeden, 100' ün üzerinde bakan, yerel yönetimler, uluslararası kuruluşlar ve akademik çevreler katılmıştır.

Sıfır Atık Festivali ve Sıfır Atık Forumu 2026, çevre bilincinin toplumun farklı kesimlerine ulaştırılması, sürdürülebilir yaşam kültürünün yaygınlaştırılması ve sıfır atık yaklaşımının günlük yaşam pratikleriyle bütünleştirilmesi amacıyla düzenlenen kapsamlı bir etkinliktir. Festival, yalnızca atıkların azaltılması ve geri dönüşüm süreçlerinin tanıtılmasıyla sınırlı kalmamış; enerji verimliliği, döngüsel ekonomi, sürdürülebilir üretim, çevre dostu teknolojiler, çocuk ve gençlik farkındalığı, sürdürülebilir gastronomi ve kültür-sanat etkinliklerini de kapsayan bütüncül bir yapıda gerçekleştirilmiştir.

Festivalin ana yaklaşımı, sıfır atığın yalnızca çevresel bir sorumluluk değil, aynı zamanda ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik bir dönüşüm alanı olduğunu göstermektedir. Bu yönüyle etkinlik, üniversiteler, kamu kurumları, yerel yönetimler, özel sektör, sivil toplum kuruluşları ve vatandaşlar arasında ortak bir sürdürülebilirlik dili oluşturması bakımından önem taşımaktadır.

SIFIR ATIK FESTİVALİ

Sıfır Atık Festivali, 4–7 Haziran 2026 tarihleri arasında İstanbul Atatürk Havalimanı’nda düzenlenmiştir. Festival, 1–7 Haziran İstanbul Sıfır Atık Haftası kapsamında gerçekleştirilmiş ve “Enerjide Verimlilik, Gelecekte Dönüşüm” anlayışıyla planlanmıştır.

Festival alanında çocuklara, gençlere, ailelere, teknoloji meraklılarına, çevre gönüllülerine ve sürdürülebilirlik alanında çalışan kurum temsilcilerine yönelik birçok etkinlik yer almıştır. Etkinlikler; atölye çalışmaları, deneyim alanları, çevre temalı sergiler, söyleşiler, konserler, çocuk etkinlikleri, sürdürülebilir mutfak uygulamaları ve sıfır atık müze alanları gibi farklı başlıklarda yürütülmüştür.

Festivalin temel amacı, sıfır atık bilincini toplumun her kesimine ulaştırmak ve bu bilinci günlük yaşam davranışlarına dönüştürmektir. Bu kapsamda festivalde özellikle şu başlıkların öne çıktığı görülmüştür:

• Kaynakların verimli kullanılması
• Atık oluşumunun önlenmesi
• Geri dönüşüm ve ileri dönüşüm uygulamaları
• Enerji verimliliği
• Su ve karbon ayak izi farkındalığı
• Döngüsel ekonomi yaklaşımı
• Sürdürülebilir üretim ve tüketim kültürü
• Çocuk ve gençlerde çevre bilincinin geliştirilmesi
• Teknoloji, sanat ve çevre farkındalığının birlikte ele alınması

Festivalde sıfır atık yaklaşımı teorik bir kavram olarak değil, deneyimlenebilir ve uygulanabilir bir yaşam kültürü olarak sunulmuştur. Bu durum, özellikle gençlerin ve çocukların çevre bilincini kalıcı şekilde edinmesi açısından değerli görülmektedir.

Festival kapsamında oluşturulan deneyim alanları, ziyaretçilerin sıfır atık yaklaşımını doğrudan gözlemlemesine ve uygulamasına imkân sağlamıştır. Karbon ve su ayak izi ölçüm alanları, ziyaretçilerin bireysel tüketim alışkanlıklarını değerlendirmelerine katkı sunmuştur. Döngüsel ekonomi alanları, atık olarak görülen malzemelerin yeniden ekonomiye kazandırılabileceğini göstermiştir.

Çocuk atölyeleri, çevre bilincinin erken yaşta kazandırılması açısından festivalin en önemli bölümlerinden biri olmuştur. Atık malzemelerle yapılan tasarım, oyun ve üretim etkinlikleri, çocukların hem eğlenerek öğrenmesini hem de doğaya karşı sorumluluk geliştirmesini sağlamıştır.

Sıfır Atık Mutfak alanı, gıda israfının azaltılması ve sürdürülebilir gastronomi uygulamalarının tanıtılması bakımından dikkat çekmiştir. Bu alan, üniversite yemekhaneleri, kantinler ve sosyal tesisler için uygulanabilir örnekler sunması açısından ayrıca önemlidir.

Sergi ve müze alanları ise atık kavramının yeniden düşünülmesine katkı sağlamıştır. Atığın yalnızca bertaraf edilmesi gereken bir sorun değil, doğru yönetildiğinde yeni bir üretim ve tasarım girdisi olabileceği vurgulanmıştır.

İstanbul’da düzenlenen bu küresel etkinlik, sıfır atık yaklaşımının sadece çevresel bir faaliyet değil, küresel bir diplomasi ve ekonomik vizyon olduğunu göstermiştir. Üniversitemizin sürdürülebilirlik vizyonunu güçlendirmek ve küresel standartlara ulaştırmak adına forum çıktıları büyük önem arz etmektedir.

Forum ve festival çıktıları, sürdürülebilirlik çalışmalarının yalnızca farkındalık faaliyetleriyle sınırlı kalmaması; ölçülebilir, izlenebilir ve kampüs geneline yayılmış bir yönetim sistemiyle desteklenmesi gerektiğini ortaya koymuştur. Bu kapsamda üniversitemizde atık azaltımı, kaynağında ayrıştırma, enerji verimliliği, su tasarrufu, organik atık yönetimi ve döngüsel ekonomi uygulamalarının akademik birimler, idari süreçler ve öğrenci topluluklarıyla birlikte yürütülmesi önerilmektedir.

Başkent Üniversitesi açısından en önemli kazanım, sıfır atık yaklaşımının eğitim, araştırma, toplumsal katkı ve kampüs işletimi eksenlerinde bütünleşik bir kurumsal eylem alanına dönüştürülebilecek olmasıdır. Bu doğrultuda Sıfır Atık Komisyonu koordinasyonunda; kampüs bazlı veri toplama, yıllık performans göstergeleri, öğrenci proje yarışmaları, sıfır atık atölyeleri, yemekhane-kantin uygulamaları ve teknik programlarda uygulamalı sürdürülebilirlik projeleri öncelikli çalışma başlıkları olarak değerlendirilebilir.

Sonuç olarak, Sıfır Atık Forumu ve Sıfır Atık Festivali 2026, üniversitemiz için yalnızca izlenen bir etkinlik değil; sürdürülebilir kampüs hedeflerinin güçlendirilmesi, öğrencilerin çevre bilinciyle yetiştirilmesi ve ulusal/uluslararası çevre politikalarına katkı sağlanması bakımından yol gösterici bir referans niteliği taşımaktadır. Rapor kapsamında sunulan önerilerin kısa, orta ve uzun vadeli bir eylem planına dönüştürülmesi, üniversitemizin sıfır atık ve sürdürülebilirlik alanındaki görünürlüğünü artıracaktır.